Khí hậu Đồng Nai
Nằm gọn trong vùng Đông Nam Bộ, Đồng Nai trải từ đôi bờ sông Đồng Nai qua những vườn cây trên nền đất đỏ bazan đến cánh rừng Nam Cát Tiên, mang khí hậu nhiệt đới gió mùa cận xích đạo điển hình: nóng đều quanh năm và không có mùa đông. Ngay cả tháng 1 — tháng dịu nhất — nhiệt độ thấp nhất trung bình vẫn ở mức 22,2°C, đêm chỉ hơi se chứ chưa cần áo ấm. Lịch trong năm vì thế chia theo mưa nắng: mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 11, còn lại là mùa khô nắng ròng rã.
Mùa khô nắng gắt và cái oi tháng 3
Từ khoảng tháng 12, gió chướng hanh khô tràn về, trời trong vắt, gần như dứt mưa. Cuối mùa khô nắng càng dữ: tháng 3 đạt đỉnh với nhiệt độ cao nhất trung bình 34,4°C, trưa Biên Hòa, Long Khánh không hiếm ngày vượt 35°C, chỉ số UV rất cao. Đây cũng là lúc hồ Trị An rút nước lộ những doi đất rộng, còn vườn cà phê, hồ tiêu ở Cẩm Mỹ, Xuân Lộc phải tưới liên tục chống hạn. Bù lại, đường rừng Nam Cát Tiên khô ráo, thác Giang Điền hay đá Ba Chồng ở Định Quán vào mùa đông khách nhất năm.
Mùa mưa và những cơn dông chiều đúng hẹn
Khoảng tháng 4, tháng 5, những trận mưa giải nhiệt đầu tiên mở màn mùa gió Tây Nam. Mưa Đồng Nai rất đúng giờ: sáng nắng ráo, quá trưa mây đen kéo về từ phía rừng Mã Đà, chiều đổ rào kèm sấm sét, thi thoảng lốc xoáy giật tốc mái ở Trảng Bom, Thống Nhất. Tháng 9 là tháng ẩm ướt nhất với lượng mưa trung bình tới 442 mm — gần như chiều nào cũng phải tính đến chuyện trú mưa. Cả năm Đồng Nai nhận khoảng 2.566 mm nước, thuộc hàng dồi dào của Nam Bộ; mưa lớn dồn dập khiến vài tuyến phố trũng ở Biên Hòa ngập cục bộ, còn ven sông Đồng Nai phía Nhơn Trạch, Long Thành chịu thêm triều cường ngày rằm, đầu tháng âm lịch. Được cái, bão hầu như không đổ bộ thẳng vào đây — cuối năm bão xa chỉ gửi về những đợt mưa diện rộng.
Nhịp mưa nắng nuôi vườn trái cây và rừng Cát Tiên
Chính sự luân phiên giữa mưa đẫm và nắng lớn trên đất bazan đã biến Long Khánh, Xuân Lộc thành thủ phủ sầu riêng, chôm chôm, măng cụt; trái chín rộ vào tháng 5 đến tháng 7, trùng đầu mùa mưa nên các tour vườn nên đi buổi sáng để né dông chiều. Với rừng Cát Tiên, mùa mưa là mùa cây cối sinh sôi nhưng đường trơn và nhiều vắt; xem thú đêm, đạp xe xuyên rừng thuận lợi nhất từ tháng 12 đến tháng 4, cũng là quãng đẹp để leo núi Chứa Chan bên Xuân Lộc.
Lưu ý theo mùa khi đến Đồng Nai
Quanh năm chỉ cần quần áo nhẹ, thoáng. Mùa khô tháng 12–4 nhớ kem chống nắng, mũ rộng vành và đủ nước khi trekking hay cắm trại ven hồ Trị An; đêm vùng đồi Tân Phú, Định Quán nên thêm áo khoác mỏng. Tháng 5–11 luôn thủ áo mưa trong cốp xe, nhất là cao điểm tháng 8–10; khi dông sét nổi lên, tránh trú dưới cây to ven quốc lộ 1, quốc lộ 20.