Khí hậu Bình Định
Chạy dọc hơn 130 km bờ biển từ Tam Quan vào tới chân đèo Cù Mông, Bình Định là dải đất chuyển tiếp điển hình của duyên hải Nam Trung Bộ: phía tây tựa vào sườn đông Trường Sơn với vùng núi An Lão, Vĩnh Thạnh cao trên nghìn mét, phía đông là đồng bằng hạ lưu sông Kôn, sông Hà Thanh mở ra đầm Thị Nại và bán đảo Phương Mai. Địa hình bậc thang ấy khiến thời tiết trong tỉnh phân hóa rõ: Quy Nhơn nắng ráo phần lớn năm, trong khi cao nguyên An Toàn trên đỉnh An Lão quanh năm mát và ẩm hơn hẳn.
Mùa nắng dài và những đợt gió tây đầu hè
Từ sau Tết đến khoảng tháng 8, Bình Định bước vào mùa khô kéo dài, trời trong và ổn định. Tháng 6 là tháng nóng nhất, nhiệt độ cao trung bình chạm 34,9°C; những ngày gió tây khô nóng vượt thung lũng An Khê tràn xuống, vùng An Nhơn, Tây Sơn hầm hập như đổ lửa, đồng ruộng ven sông Kôn trông cả vào nước tưới xả từ hồ Định Bình. Bù lại, đây là lúc biển đẹp nhất: mặt nước Kỳ Co, Hòn Khô, Cù Lao Xanh xanh ngắt và lặng sóng, tàu cá Đề Gi, Tam Quan ra khơi đều đặn.
Mưa dồn tháng 10, lũ sông Kôn và bão cuối năm
Tổng lượng mưa cả năm khoảng 2.015 mm nhưng phân bố rất lệch: mùa mưa tính từ tháng 7 đến tháng 12, song mưa lớn thực sự chỉ dồn dập từ cuối tháng 9, khi gió mùa Đông Bắc tràn về gặp các nhiễu động nhiệt đới ngoài Biển Đông. Tháng 10 là đỉnh điểm với chừng 472 mm và tới 26 ngày có mưa — gần như ngày nào cũng mưa. Đây cũng là mùa bão chính của tỉnh; bão đổ bộ kèm mưa lớn thường đẩy nước sông Kôn, Hà Thanh lên rất nhanh, gây ngập vùng trũng Tuy Phước, Phù Cát ven đầm Thị Nại, trong khi các huyện núi An Lão, Hoài Ân, Vĩnh Thạnh phải đề phòng lũ quét, sạt lở đất. Sang tháng 1 trời dịu hẳn, đêm se lạnh với nhiệt độ thấp trung bình khoảng 20,3°C — cái "rét" hiếm hoi đủ để người Quy Nhơn khoác thêm chiếc áo mỏng.
Nhịp mưa nắng với ruộng dừa, đầm tôm và mùa biển
Nhịp khí hậu ấy in đậm vào sản xuất: lúa ở An Nhơn, Tuy Phước làm hai vụ để né lũ; rừng dừa Tam Quan xanh tốt nhờ mưa cuối năm; đầm Thị Nại nuôi tôm cá nhưng dễ mất trắng khi lũ về sớm; những đợt gió mùa Đông Bắc mạnh khiến biển động kéo dài, tàu thuyền phải nằm bờ. Du lịch cũng theo mùa rõ rệt — tour ca nô ra Kỳ Co, Eo Gió gần như chỉ chạy rộ từ tháng 3 đến tháng 8.
Kinh nghiệm theo mùa khi đến Bình Định
- Tháng 3–8: thời điểm vàng để tắm biển, lặn ngắm san hô Hòn Khô; nhớ mang kem chống nắng, mũ rộng vành vì chỉ số UV rất cao lúc giữa trưa.
- Tháng 9–12: hạn chế lịch ra đảo, theo dõi tin bão trước khi đặt vé; đem áo mưa gọn nhẹ, giày bám tốt nếu thăm tháp Bánh Ít hay Hầm Hô.
- Tháng 12–2: trời mát dễ chịu, hợp leo chùa Ông Núi, dạo Ghềnh Ráng, ăn hải sản; tối se lạnh nên có thêm áo khoác mỏng.